Nationale Militie

Tijdens de Franse overheersing werd een dienstplicht voor alle jonge mannen ingevoerd. Deze bleef na het vertrek van de Fransen gehandhaafd. In 1814 werd bepaald dat van elke 100 inwoners er één aangewezen diende te worden als militielid. Op 27 februari 1815 werd daartoe de eerste Militiewet van kracht, die op 8 januari 1817 vervangen werd door de “Wet omtrent de Inrigting der Nationale Militie”.

In het Militieregister van de gemeente Delft staat bij volgnummer 270, de naam van Huibert Schallenberg vermeld. Wat is de reden dat de botanisch schilder Huibert Schallenberg vermeld staat in het Register van de Nationale Militie?

Op 19 jarige leeftijd werd Huibert door de gemeente Delft, ingeschreven bij de Nationale Militie. Zijn naam stond vermeld in het inschrijvingsregister van Delft, jaargang 1902, geboortejaar ingeschrevenen 1883.
Alle mannelijke personen werden toegelaten als ingezetene die op 1 Januarij van ieder jaar ongehuwd zijn en hun 19de jaar zijn ingetreden en hun 30ste nog niet hebben volbragt, een en ander conform artikel 31 van de Wet Omtrent de Inrigting der Nationale Militie. Huibert stond geregistreerd in het Register van de Nationale Militie van Delft omdat hij woonachtig was op het adres van zijn ouders, Westerdijk 15 te Delft.

In dit register zijn alle personen geregistreerd van de gemeente Delft die geboren zijn in 1883 en uitgeloot zijn voor militaire dienst. Tevens staan in het register de namen van de ouders vermeld alsmede het woonadres. Onder beroep staat Huibert ingeschreven als matroos bij de Nederlandse Zeemacht. Zijn nummer, dat hem bij loting ten deel is gevallen, was 183.

Het nummer bij loting
Een hoog lotnummer betekende meer kans op vrijstelling. Na loting werd het lotnummer ingevuld in het inschrijvingsregister en op de alfabetische naamlijst. Vervolgens gingen de lotingsregisters naar de Militieraad, die redenen tot vrijstelling beoordeelde en gegevens werden in het register aangevuld.

Onder het kopje AANMERKINGEN in dit register staat bij Huibert de volgende aantekening:
Den 6 januari 1902 uit de dienst bij de Marine ontslagen wegens aanhoudend slecht gedrag. Febr. 1902 als vrijwilliger.

Het lijkt er op dat Huibert bij inschrijving in het register al in militaire dienst was geweest als matroos bij de Marine en op 6 januari 1902 werd ontslagen wegens slecht gedrag. Het register dateert van 1 september 1902, in de rechterbovenhoek van dit register staan de vermeldingen:

  • jaar van inschrijving 1902
  • jaar ter lichting 1903

Gelet op de aantekening Febr. 1902 als vrijwilliger, mag je concluderen dat Huibert – na zijn ontslag bij de Marine – in het register werd ingeschreven als vrijwilliger voor de lichting 1903.

In 1922 werd de Dienstplichtwet ingevoerd. In 1938 werd het inloten van de dienstplichtigen afgeschaft.


Bezit ik een echte Schallenberg?

Ben je in het bezit van een schilderij dat gesigneerd is met H Schallenberg, met H.S. Berg of met H S. en je wilt weten of het schilderij echt geschilderd is door, of is toe te schrijven aan Huibert Schallenberg, vul dan het Aanvraagformulier in op de contactpagina.